نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• پوریا سعادتی وقار ¹
• نرگس خسروی ²
• مهدی ریسمانیان ³

¹ استادیار گروه معماری، دانشکده عمران و معماری، دانشگاه ملایر

² کارشناسی، گروه معماری، دانشکده عمران و معماری، دانشگاه ملایر، ملایر ایران.

³ استادیار، گروه معماری، دانشکده عمران و معماری، دانشگاه ملایر، ملایر ایران.

چکیده

هدف : کیفیت فضاهای خوابگاهی نقش مهمی در رضایتمندی دانشجویان دارد و بازشوها و الگوهای مشبک‌سازی علاوه بر نورگیری و تهویه، می‌توانند بر امنیت، حریم خصوصی، دید و منظر، ارتباط با طبیعت و آرامش روانی دانشجویان اثرگذار باشند. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر شناسایی و مقایسه انواع بازشوها و تعیین مطلوب‌ترین الگوهای بازشو، مشبک‌ و پوشش گیاهی برای ارتقای کیفیت زندگی و افزایش رضایت دانشجویان در محیط خوابگاه های دانشجویی بود.

روش تحقیق :در این پژوهش ابعاد اتاق خوابگاهی مورد بررسی ۴×۴ و ارتفاع آن ۳ متر با بازشوی اصلی ۱.۸×۱.۵ متر بود که به منظور سنجش تاثیر بازشوها، ۸ مدل بازشو با مساحت‌های برابر (به جز یک مورد)، ۳ نوع مشبک و حالت‌های مختلف گیاهان در قالب ۷۲ تصویر شبیه سازیشده توسط 40 دانشجوی ساکن خوابگاه ارزیابی شد. متغیرهای وابسته تحقیق حاضر، شاخص‌های کیفیت زندگی شامل نورگیری، دید و منظر، ارتباط با طبیعت، مشرفیت و رضایتمندی تعیین شد. به منظور مقایسه میانگین متغیرهای مورد بررسی از آزمون کروسکال-والیس (آزمون های تعقیبی) و گراف های آماری بهره گرفته شد.

نتایج و بحث : نتایج آزمون های مقایسه میانگین (کروسکال-والیس) گویای تفاوت معنی دار کیفیت زندگی (زیر شاخص های آن) به هنگام تغییر نوع بازشو، اختصاص مشبک (در انواع و ابعاد گوناگون) و پوشش گیاهی روی بازشوها داشت و نشانگر آن است که متغیرهای مستقل دستکاری و شبیه سازی شده در تحقیق حاضر (در صورت تدقیق بیشتر در مطالعات آتی) از متغیرهای تاثیرگذار در طراحی بازشوی اقامتگاه های دانشجویی می باشد.

نتیجه گیری : نتایج به طور کلی گویای آن بود که ابعاد بازشو و بزرگتر شدن آن موثرترین مولفه به لحاظ رضایتمندی از نظر دانشجویان تلقی شده است و توصیه می گردد که با رعایت ملاحظات اقلیمی، مشرفیت و ایمنی، باز شوهای بزرگتری که قاب های طبیعی و مناظر ایده آل تری را (از داخل فضا) رقم می زنند مد نظر طراحان قرار گیرد. همچنین در طراحی بازشوی اقامتگاه های دانشجویی، استفاده از نعل درگاه محدب و اجرای دیوار مشبک با حفره های کوچک مربعی یا صلیبی که از پایین تا نیمه پنجره (به جای پوشش کل پنجره با دیوار مشبک) را می پوشاند همراه با الحاق گیاهان آویز یا گلدان های گل به الگوی مشبک که ضمن طبیعت گرایی، دید از داخل به خارج را زیاد محدود نکرده و همزمان مشرفیت را کنترل و نور مناسب را به داخل فضا هدایت می کند از نتایج و پیشنهادات پژوهش حاضر به دست اندرکاران طراحی اقامتگاه های دانشجویی می باشد.

کلیدواژه‌ها

• خوابگاه دانشجویی
• باز شوها
• دیوار مشبک
• پوشش گیاهی
• کیفیت زندگی

موضوعات

• معماری و شهرسازی

عنوان مقاله [English]

The Effect of Designing Openings in Student Residence Spaces on the Quality of Life of Students Case Study: Hazrat Khadija Dormitory in Malayer University

نویسندگان [English]

• pooria saadativaghar ¹
• narges khosravi ²
• mehdi rismanian ³

¹ Assisstant professor of architecture, dept of civil engineering and architecture, malayer university, hamadan, iran

² Bachelor's degree., Dept. of Architecture, Faculty of Civil Engineering and architecture, Malayer Uni., Malayer, Iran.

³ Assistant prof., Dept. of Architecture, Faculty of Civil Engineering and architecture, Malayer Uni., Malayer, Iran.

چکیده [English]

Objective: The aim of this study was to identify and compare types of openings and determine the most desirable mesh and vegetation patterns to improve the quality of life and increase student satisfaction in student dormitories.

Research Method: This field and quantitative research was conducted with the participation of 40 students (32 girls and 8 boys, 18 to 26 years old), and data were collected through online questionnaires.In this study, the dimensions of the dormitory room under study were 4 x 4 meters and 3 meters high with a main opening of 1.8 x 1.5 meters. Finally, in order to measure the effect of the openings, 8 opening models with equal areas (except for one whose area was doubled) were modeled in SketchUp software.Each opening model was evaluated by incorporating 3 types of lattices and different plant positions (hanging and potted), which produced a total of 72 simulated images and was evaluated by 40 students living in the dormitory.The dependent variables of the present study were quality of life indicators including lighting, view and landscape, connection with nature, supervision, and satisfaction. In order to compare the means of the variables under study, the Kruskal-Wallis test and statistical graphs were used.



Results and Discussion: The results of the mean comparison tests (Kruskal-Wallis) indicated a significant difference in quality of life (its sub-indices) when changing the type of opening, the allocation of mesh, and vegetation on the openings, indicating that the independent variables manipulated and simulated in the present study are among the influential variables in the design of openings in student residences.



Conclusion: The results generally indicated that the dimensions of the opening and its enlargement were considered the most effective component in terms of satisfaction from the students' point of view. It is recommended that designers prioritize larger openings—while accounting for climatic factors, privacy (overlooking issues), and safety—to create natural frames and optimal views from within the space. Furthermore, regarding the design of openings in student dormitory, the study offers recommendations to designers—such as utilizing convex lintels and incorporating latticed walls featuring small square or plus-shaped perforations. These screens should extend from the bottom of the window to its midpoint—rather than covering the entire opening—and integrate hanging plants or flowerpots into the lattice pattern. This approach fosters a connection with nature, ensures adequate natural light, and controls visibility from the outside while avoiding excessive obstruction of the view from within.

کلیدواژه‌ها [English]

• Student dormitory
• openings
• mesh wall
• vegetation
• quality of life